Sahibi:
Prof.Dr. Abdurrahim Özgenoğlu
Yayın Kurulu :

Prof.Dr. İsmail Bircan
Prof.Dr. Oya Batum Menteşe
Uzman Nilüfer Ünal
Editör: 
Gülden A.Pınarcı
Web Tasarım:
Işıl İşler
Onur Karagöz
             3 Ayda bir yayınlanır.

İnternet Devrimi


Prof. Dr. Ali Yazıcı
Aliyazici@atilim.edu.tr

Atılım Üniversitesi
Mühendislik Fakültesi
Yazılım Mühendisliği
Bölüm Başkanı

Bir Zamanlar…

Bir zamanlar “analog” olan hayat bugünlerde yerini “sayısal”a bıraktı. Günlük yaşamdaki kitap, banka işlemi, ticaret, oyun, iletişim, medya ve diğer birçok aktivite artık bilgisayarlar ve İnternet ortamında gerçekleşmekte.

Analogdan Sayısala…

Sayısal devrime yol açan en önemli gelişme tabii ki analog bilgisayarların ve cihazların (radyo, telefon ve televizyon gibi) yerini sayısallarının almasıdır. Aslında, yaklaşık 170 yıl önce keşfedilen ve halen kullanılmakta olan telgraf sistemi de sayısaldı. Yani, telgrafta kullanılan Morse alfabesi (Samuel Finley Breese Morse 1791-1872) ile yapılan iletişim de bir bakıma sayısal bir iletişim sistemi olarak değerlendirilmektedir. Daha sonra telefonun sayısallaşması sayısal devrimde bir kilometre taşıdır. Bugünün İnterneti de verilerin sayısal kodlama ile iletiminden ibaret karmaşık bir yapı olarak ortaya çıkmıştır.

Ağlar…

Bilgisayarların ve yan donanımlarının birbirleri ile bağlanarak, bir ağ oluşturması ve paylaşım fikri İnternet ile ortaya çıkan bir fikir değildir. Yerel bilgisayar ağları, Geniş alan bilgisayar ağları, İntranetler İnternetten önce de var olan yapılardı.

Ağların Ağı - İnternet Fikri Oluşuyor…

1960lı yılların sonunda ABD Savunma Bakanlığı bilgisayar ağları ile ilgilenmeye ve ARPA kısaltmalı İleri Araştırma Projeleri Ajansını bu amaçla desteklemeye başlıyor. 1970li yılların sonunda ise, ARPA artık birkaç bilgisayar ağı kurmuş ve bunu askeriye iletmiş durumdadır. Bu projenin geliştirdiği ağlardan birisi de ARPANET isimli geniş alan ağıdır. ARPA projesinin bir sonraki hedefi farklı kuruluşlardaki bilgisayar ağlarını birbirleri ile konuşturmaktır. Projedeki ana hedef yerel ve geniş alan ağlarının daha sonra “internetwork” diye bilinen bir yaklaşımla bağlanmasıdır. Bu terim daha sonra yerini “internet” ile değiştirmiştir. ARPAnın amacı farklı ve uyumsuz bilgisayar sistemlerinin belli bir standart ile birbirleri ile konuşabilmesidir. İşte bu yüzden, İnternet devriminde ARPANET sistemin omurgası olarak bilinir.

İnternet Yazılımı – TCP/IP…


http://lh5.ggpht.com/elvinletter/SBU-1jHZuTI/AAAAAAAABR4/EhCtrmp6pwQ/adderlink_ip_diagram%5B4%5D.jpgBu gelişmeler sürerken, ağ üzerindeki iletişimi kolaylaştıracak yazılımlar da geliştirilmeye başlanmıştır. Tabii ki bu yazılım bütünleşmiş bir sisteme yönelik olmalıdır. İnternet yazılımının en önemli ayağı, temel iletişimi gerçekleştirecek bir protokol geliştirilmesidir. Bu İnternet Protokolü (IP) olarak bilinir. İletim Denetim Protokolü (TCP) ise uygulamaların gereksinimine yönelik tama mlayıcı protokolleri içermektedir.  İşte bu bir çift protokol TCP/IP İnternet Protokol Takımı olarak İnternet’te yerini almıştır. ARPA projesinin bir parçası olarak geliştirilen bu protokolün ve yazılımların askeriyeden toplumun diğer kesimlerine genişletilmesi zamanı gelmiştir.

ARPA Topluma Açılıyor…

Artık, ARPA TCP/IP protokol çifti ile ilgili her türlü çalışma ve belge, ilgilenen herkese açık hale getirilmiş ve çevrimiçi olarak da topluma sunulmuştur. Bu arada, 1982 yılında ABD askeri uygulamalarında TCP’IP protokolünü uygulamaya başlamıştır.

UNIX aramızda…

1970li yılların başında Bell Telefon Laboratuvarlarında geliştirilen UNIX zaman paylaşımlı işletim sistemi üniversitelerin de erişimine açılmış ve bilgisayar donanımına bağlı olmadan çalışan bu sistem bir anda İnternet’in de önünü açan bir yazılım olmuştur. ARPA geliştirdiği TCP/IP takımı yazılımını bir anlaşma çerçevesinde Kaliforniya’daki Berkeley Üniversitesine vermiştir. Berkeley bu yazılımı UNIX altına yerleştirerek ve akademik dünyaya ücretsiz olarak yayarak İnternet için önemli bir atılım yapmıştır. 1980li yılların başında, İnternet artık akademik ve araştırma dünyasında işlevsel hale gelmiş bulunmaktadır.

CSNET aramızda…

NSFin 1970li yılların sonunda bilgisayar bilimcileri için yarattığı proje kaynağı, CSNET diye bilinen İnternet yapısının oluşmasını sağlamıştır. 1980li yılların ortalarında artık birçok bilgisayar bilimcinin İnternet erişimi vardır.
Ve devamında…

  • ARPA, İnternetin hızla duyulup yaygınlaşması üzerine bilim adamlarından oluşan IAB (Internet Activity Board) gibi bir kurulun kurulmasına öncülük etti.
  •  IAB İnternetin gelişmesi için yıllar boyu çalıştı. 1989da bu kurul Internet Society olarak yeniden yapılandı.
  • IAB Internet Architecture Board olarak değişti.
  • IAB bu kez de Internet Engineering Task Force (IETF) grubunu kurdu.
  • NSFNET omurgası kuruldu
  • 1992de ANSNET kuruldu
  • 1983de 562 olan İnternete bağlı bilgisayar sayısı 1994 yılı itibari ile.217,000’e ulaştı.
  • IBM ana bilgisayarlarına sahip kuruluşlar BITNET ağı ile birleşti
  • 1991de EBONE isimli Avrupa omurgası kuruldu.
  • İlk e-postayı 1971′de Ray Tomlinson gönderdi.
  • İlk servis sağlayıcı 1990′da kuruldu.
  • İnternet’in temeli sayılan ilk web sitesi ise 12 Aralık 1991′de Stanford Üniversitesi’nden ABD’li Paul Kunz tarafından yaratıldı 
  • İlk web tarayıcısı (WorldWideWeb) Sir Tim Berners-Lee tarafından 1990da geliştirildi.

2011 yılına gelirsek…

  • Dünya çapındaki e-posta hesapları sayısı 3,146 Milyar
  • Hotmail kullanıcılarının toplam sayısı (dünyanın en büyük e-posta servisi) 360 Milyon
  • 2011 Kasım itibarıyla toplam web sitesi sayısı 555 Milyon
  • 2011'de internete eklenen web sitesi sayısı 300 Milyon
  • Dünyadaki İnternet kullanıcı sayısı 2,1 Milyar
  • Facebook kullanıcı sayısı 800 Milyon
  • Toplam alan adı sayısı 220 milyon

Ve gelecek…

İnternet’in geleceğini tahmin etmek zor olmakla birlikte, etkileyeceği alanlarla ilgili bazı işaretler şunlar:

  • Yakınsama kavramı ile İnternet, TV ve telefon birlikte anılacak
  • Akıllı evler, akıllı semtler ve akıllı şehirlerin temelini oluşturacak
  • İnternet, toplumların sosyal yapılarını değiştirecek
  • İnternet, eğitimi okullardan eve (mi) taşıyacak (?)
  • İnternet küreselleşmenin yeni adresi (mi) olacak?